Artikel 50 van de AI-verordening in de praktijk: chatbotmelding, deepfakelabels en menselijke controle
· Door Bee Flow · 5 min. lezen
Sinds 2 augustus 2026 geldt artikel 50 van de AI-verordening. Wat het van een gewoon bedrijf vraagt, met de voorbeelden van de Europese Commissie: de chatbotmelding, deepfakes in je marketing, wanneer AI-tekst een label nodig heeft en wat telt als nagekeken door een mens.

Sinds zondag 2 augustus 2026 gelden de transparantieregels van artikel 50 van de AI-verordening. De aanpassing die eind juli in werking trad, de Digital Omnibus on AI (Verordening (EU) 2026/1744), liet die startdatum staan, op één punt na dat alleen leveranciers van generatieve AI raakt. Op 20 juli publiceerde de Europese Commissie richtsnoeren bij artikel 50 met veel voorbeelden. Die lopen we hier langs voor wie een website, een chatbot of een contentkalender beheert. Dit is uitleg, geen juridisch advies.
Vier plichten, twee rollen
Een AI-systeem dat rechtstreeks met mensen praat, moet laten weten dat het AI is (lid 1). Systemen die beeld, geluid, video of tekst maken, moeten die uitvoer machineleesbaar markeren (lid 2). Wie emotieherkenning of biometrische categorisering inzet, moet de betrokkenen informeren (lid 3). En wie een deepfake of bepaalde AI-tekst publiceert, moet dat vermelden (lid 4).
Lid 1 en 2 gelden voor de aanbieder, die het systeem onder eigen naam op de markt brengt of in gebruik neemt. Lid 3 en 4 gelden voor de gebruiksverantwoordelijke (deployer): het bedrijf dat het systeem in zijn werk gebruikt. Voor een gewoon mkb-bedrijf gaat het vooral om lid 4 en om de chatbot op de eigen site.
De chatbot op je website
Een bedrijf dat zelf een chatbot bouwt en onder eigen naam in gebruik neemt, is volgens de Commissie aanbieder. Koop je een kant-en-klare widget, dan ligt de plicht bij de leverancier, maar de melding verschijnt op jouw site.
Een vermelding alleen in de algemene voorwaarden is niet genoeg, een vaag woord als "assistent" ook niet, en een algemene zin als "Diensten op deze website gebruiken AI" evenmin. Wel goed: een duidelijke zin in gewone taal, zoals "Je praat met een AI-systeem", in de eerste beurt van het gesprek, eventueel met een vast label in beeld en een korte tekst dicht bij het invoerveld. Een profielfoto van een mens bij de bot kan juist misleiden.
Één duidelijke melding vooraf is meestal genoeg. Bij financieel, juridisch of medisch advies en bij klachten acht de Commissie herinneringen tijdens het gesprek waarschijnlijk nodig. En vraagt een bezoeker of hij met een mens praat, dan moet het systeem zeggen dat het AI is.
De uitzondering "het is toch duidelijk dat het AI is" moet je beperkt uitleggen. Een interne assistent voor getraind personeel dat weet dat het met AI werkt, noemt de Commissie als voorbeeld waar geen melding nodig is. Een chatbot voor het publiek valt daar niet onder.
Buiten lid 1 valt de klantenservicemedewerker die met AI een antwoord opstelt en dat zelf verstuurt: de klant praat dan niet rechtstreeks met het systeem. Dat geldt ook voor de mail die je collega met hulp van AI schreef. Mengt je dienst AI-antwoorden met menselijke, dan moeten de AI-delen herkenbaar zijn, tenzij een mens ze goed heeft nagekeken en zelf verstuurt.
Deepfakes in je marketing
Een deepfake is door AI gemaakt of bewerkt beeld, geluid of video dat lijkt op bestaande personen, voorwerpen, plaatsen of gebeurtenissen en ten onrechte echt lijkt. Een video met een realistische AI-avatar van de directeur die het personeel bedankt voor het afgelopen jaar is een deepfake. Een AI-productfoto in een advertentie of op een verpakking die het product mooier of anders laat zien dan het is, ook. Een reclame met pratende muizen die ruziën over kaas niet, want niemand houdt dat voor echt.
Het label moet zichtbaar of hoorbaar zijn. Het onzichtbare watermerk dat de tool van de leverancier meegeeft, telt daarvoor niet, schrijft de Commissie. Voor evident artistiek, satirisch of fictief werk volstaat een lichtere melding. Een reclamevideo in teleshopstijl met nagemaakte klanten telt volgens de Commissie niet als creatief werk.

Wanneer AI-tekst een label nodig heeft
Dit gaat alleen om tekst die gepubliceerd wordt om het publiek te informeren over zaken van algemeen belang. Gepubliceerd betekent toegankelijk voor een groot, onbepaald publiek. Een interne notitie, een intranetbericht, zakelijke correspondentie tussen personen en een concept in je map zijn dat niet. Algemeen belang gaat over onderwerpen als politiek, gezondheid, milieu, consumentenveiligheid en economische ontwikkelingen die publiek debat verdienen.
Advertentieteksten en productbeschrijvingen vallen er volgens de Commissie buiten, behalve als ze claims bevatten over bijvoorbeeld gezondheid, consumentenveiligheid of duurzaamheid. Een AI-bewerkt verslag met informatie voor beleggers op de site van een beursgenoteerd bedrijf valt er wel onder.
Wat telt als nagekeken door een mens
AI-tekst van algemeen belang hoeft geen label als aan twee voorwaarden samen is voldaan. Een mens heeft de tekst inhoudelijk beoordeeld of er redactionele controle op gehad. En een persoon of organisatie draagt de redactionele verantwoordelijkheid voor de publicatie.
Menselijke beoordeling betekent volgens de Commissie dat iemand met verstand van het onderwerp de inhoud bewust bekijkt, met het controleren van de feiten als minimum. Een spellingscheck, een redactiebeleid dat alleen op papier bestaat, een geautomatiseerde controle of een vluchtig akkoord zijn niet genoeg. Laat je de tekst na het akkoord nog door AI herschrijven, dan vervalt de uitzondering.
De datums en de enige overgangstermijn
De enige overgangstermijn staat in het nieuwe artikel 111, lid 4. Aanbieders van generatieve AI-systemen die vóór 2 augustus 2026 op de markt waren, hebben tot 2 december 2026 om de machineleesbare markering van lid 2 te regelen. Voor de chatbotmelding en de labels van lid 4 geldt geen uitstel. Deepfakes die vóór 2 augustus zijn gemaakt en tekst die vóór die datum is gepubliceerd, hoef je volgens de richtsnoeren niet achteraf te labelen. AI-tekst die je eerder maakte en nu pas publiceert, wel.
De vrijwillige gedragscode voor AI-gegenereerde inhoud van 10 juni heeft een deel over het labelen van deepfakes en tekst. Wie de plichten niet nakomt, riskeert volgens artikel 99 een boete tot 15 miljoen euro of 3 procent van de wereldwijde jaaromzet, en voor het mkb geldt het laagste van die twee.
Wat je deze maand regelt
- Open je eigen chatbot als bezoeker en lees de eerste regel. Staat er niet in gewone taal dat het AI is, vraag de leverancier om een openingszin of zet hem er zelf in.
- Zet in je contentkalender twee kolommen: AI gebruikt, en nagekeken door. Wie nakijkt, controleert de feiten en zet zijn naam erbij.
- Spreek af dat na het akkoord niemand de tekst nog door AI haalt.
- Bepaal wie de redactionele verantwoordelijkheid draagt voor blog en nieuwsbrief, en maak die functie vindbaar, bijvoorbeeld in de juridische informatie op je site.
- Leg één vaste labeltekst vast voor beeld en video, zoals "Deze video is met AI gemaakt", voor avatars, gekloonde stemmen en AI-productfoto's.
- Zet deze afspraken in je AI-beleid van één pagina.
Voor de andere plichten uit de verordening begin je bij de AI-verordening voor kleine bedrijven.
Waar Bee Flow bij helpt
De Compliance Hub van Bee Flow controleert of elke gepubliceerde agent zegt dat hij AI is, en kan een zin met die melding toevoegen aan de instructies van de agents waar hij ontbreekt. Automations kunnen een goedkeuringsstap krijgen, zodat een AI-concept pas verdergaat als een collega het heeft gelezen. Antwoorden uit een kennisbank verwijzen naar het brondocument, wat het controleren van feiten makkelijker maakt. Hoe we met privacy en beveiliging omgaan, lees je op Privacy & Security. Wil je zien hoe dat er voor jouw team uitziet, neem contact op.