AP-rapportage AI-risico's maart 2026: vier punten voor AI-chat op kantoor
· Door Bee Flow · 4 min. lezen
Op 5 maart 2026 publiceerde de Autoriteit Persoonsgegevens haar zesde rapportage over AI- en algoritmerisico's. Wat er staat, in de woorden van de AP, en vier dingen die een mkb-bedrijf met AI-chat rustig kan nalopen.

Op 5 maart 2026 publiceerde de Autoriteit Persoonsgegevens (AP) de zesde Rapportage AI & Algoritmes Nederland, de RAN. De AP brengt die twee keer per jaar uit als coördinerend toezichthouder op algoritmes en AI. Het persbericht begint met een telling: in de AI-Impactbarometer staan nu 4 van de 9 graadmeters op rood, tegen 2 in de vorige editie.
Het grootste deel van de boodschap is voor het nieuwe kabinet. De AP wil dat het de Nederlandse uitvoeringswet vaststelt, toezichthouders aanwijst en het toezicht structureel financiert. Voorzitter Aleid Wolfsen zegt in het persbericht: "Wie een nieuw schandaal wil voorkomen, moet nú handelen."
Voor een mkb-bedrijf dat ChatGPT, Copilot of een vergelijkbare AI-chat gebruikt, staat er geen nieuwe verplichting in. Er staan wel observaties in die je kunt gebruiken om je eigen gebruik rustig na te lopen. Dit stuk is geen juridisch advies.
Wat de AP schrijft
De passages die voor kantoorgebruik het meest zeggen, met het paginanummer uit de rapportage.
Over de kwaliteit van antwoorden: AI-chatbots "gaven vaker dan een jaar geleden antwoorden met fouten en gebruikten bronnen verkeerd" (p. 10). Over hallucineren zegt de AP dat nieuwe modellen "geen consistente vooruitgang" laten zien. "Sommige nieuwe modellen hallucineren minder, andere meer" (p. 11).
Over AI-agents, systemen die zelf acties uitvoeren: "In het ontwerp van deze systemen is het dus belangrijk af te wegen waar het systeem toegang toe krijgt, en welke acties het kan uitvoeren" (p. 15). Een agent beperken tot één specifieke taak noemt de AP een belangrijke good practice. Op 12 februari waarschuwde de AP al voor de beveiligingsrisico's van AI-agents zoals OpenClaw.
Over kleinere organisaties: "Kleinere organisaties blijven vaker achter." Volgens de AP komt dat doordat zij weinig capaciteit hebben om naast de inzet van AI ook de beheersing ervan te organiseren (p. 4).
Over incidenten staat de graadmeter op "voortgang onvoldoende". "Incidenten blijven vaak verborgen", schrijft de AP (p. 7).
Over werving en selectie: AI-systemen daarvoor zijn onder de AI-verordening hoog-risico. Het persbericht noemt augustus 2026 voor de strenge eisen. Het rapport zelf spreekt van "2026 of 2027", afhankelijk van Europese onderhandelingen, en meldt dat de Europese Commissie heeft voorgesteld de inwerkingtreding gedeeltelijk met 1 tot 1,5 jaar uit te stellen (p. 4 en p. 44). Dat is een voorstel. Er is nog niets besloten.
Vier dingen om na te lopen
1. Wie controleert het antwoord?
De plicht tot AI-geletterdheid geldt sinds 2 februari 2025, herinnert de AP (p. 44). Medewerkers moeten "kritisch blijven kijken naar de output van AI". Spreek daarom af welke antwoorden niet ongezien naar buiten gaan: een offerte, een antwoord op een juridische vraag, cijfers in een rapport. En geef de voorkeur aan antwoorden die zeggen waar ze vandaan komen. Een antwoord met een bron loop je in een minuut na.
2. Wat mag de AI bereiken en doen?
Steeds meer chattools koppelen aan mail, agenda en gedeelde mappen. Maak per koppeling een kort lijstje. Welke gegevens kan de tool lezen? Kan hij zelf iets versturen, wijzigen of verwijderen? Dat is precies de afweging die de AP bij agents vraagt. Een redelijk vertrekpunt is dat lezen mag en dat iets doen pas gebeurt na een klik van een mens. Zet op hetzelfde lijstje welke persoonsgegevens via die koppeling bij een AI-leverancier terechtkomen, en of daar een verwerkersovereenkomst voor is.
3. Waar schrijf je op wat misgaat?
Als de AP schrijft dat incidenten verborgen blijven, gaat dat vooral over grote systemen. Op kleine schaal herken je hetzelfde patroon: een fout antwoord dat naar een klant ging, een klantmail die in een gratis chatdienst werd geplakt. Een gedeeld document met de datum, wat er gebeurde en wat je hebt aangepast is genoeg. Het helpt je ook om op tijd te zien wanneer iets een datalek is dat je onder de AVG moet melden. Een AI-beleid op één pagina is een goede plek voor dat logboek.
4. Gebruik je AI bij sollicitaties?
Ook een kleine werkgever die cv's laat samenvatten of rangschikken door een chattool, komt in de buurt van wat de AP beschrijft. Volgens de AP mag van organisaties "nu al" verwacht worden dat zij voldoen aan het recht op uitleg, transparantie en betekenisvolle menselijke tussenkomst, omdat die uit de AVG volgen (p. 44). Vanaf 2 augustus 2026 moet je volgens het rapport ook actief duidelijk maken wanneer een sollicitant met AI te maken heeft. Laat dus een mens elke afwijzing nemen en vertel sollicitanten vooraf dat er AI meekijkt.
Hoe wij het lezen
Wij lezen de rapportage niet als alarm voor het mkb. De rode graadmeters gaan over de inrichting van toezicht, over standaarden, over registratie van algoritmes door de overheid en over zicht op incidenten. Dat zijn opdrachten voor Den Haag en Brussel.
Voor een klein bedrijf blijft er één nuchtere vraag over. Weet je wat je AI-tools mogen, en wie hun antwoorden controleert? Over werving zouden wij de uitkomst van het uitstelvoorstel afwachten voordat je je planning omgooit. De AVG-punten gelden nu al, uitstel of niet.
Wat Bee Flow daaraan doet
Bee Flow is een AI-werkplek die op je eigen server kan draaien. Antwoorden uit een kennisbank verwijzen naar het document waar ze vandaan komen, zodat een medewerker de bron met één klik opent. Privacy Shield controleert berichten op persoonsgegevens voordat ze een taalmodel bereiken. Elke agent werkt met een vaste set tools die je zelf kiest, en je bepaalt welke modellen je organisatie gebruikt, ook bij een Europese aanbieder. Hoe dat in elkaar zit, lees je op privacy en beveiliging. Wil je het naast je eigen lijstje leggen, neem dan contact op.