Waarvoor Nederlandse bedrijven AI gebruiken: de CBS-cijfers over 2025
· Door Bee Flow · 6 min. lezen
Een op de zes Nederlandse bedrijven gebruikte in 2025 AI, meldt het CBS. Marketing en verkoop staan bovenaan, grote bedrijven lopen ver voor en gebrek aan ervaring is de grootste drempel. Drie verstandige eerste toepassingen voor een bedrijf van 10 tot 50 mensen.

Op 12 december 2025 publiceerde het CBS nieuwe cijfers over het gebruik van AI door Nederlandse bedrijven (CBS: Bedrijven gebruiken AI vaakst voor marketing of verkoop). Een op de zes bedrijven met twee of meer werkzame personen gebruikt in 2025 AI. Dat is 17 procent, tegen 13 procent in 2024 en 8 procent in 2023. In twee jaar is het aandeel verdubbeld. De cijfers over 2025 zijn voorlopig.
Voor een bedrijf met 10 tot 50 mensen zegt dat totaal weinig. Interessanter is waarvoor bedrijven AI inzetten en hoe ver kleine en grote bedrijven uit elkaar liggen. Daarover gaat dit stuk, met aan het eind drie eerste toepassingen die we een bedrijf van die omvang zouden aanraden.
Hoe groter het bedrijf, hoe vaker AI
Het CBS splitst het gebruik uit naar het aantal werkzame personen. Percentage van de bedrijven dat AI gebruikt:
| Werkzame personen | 2023 | 2024 | 2025 |
|---|---|---|---|
| 2 tot 10 | 7% | 11% | 14% |
| 10 tot 50 | 11% | 19% | 27% |
| 50 tot 250 | 20% | 31% | 45% |
| 250 of meer | 42% | 53% | 66% |
Bij bedrijven met 10 tot 50 werkzame personen gebruikt dus ruim een kwart AI, bij de grootste bedrijven twee op de drie. De snelste groei zit volgens het CBS bij 50 tot 250 werkzame personen, van 20 naar 45 procent in twee jaar.
Per sector loopt het ook ver uiteen. In informatie en communicatie gebruikt 54 procent AI. In de horeca, de bouw en vervoer en opslag is dat 6 tot 7 procent.
Marketing en verkoop staan bovenaan
Van de bedrijven die AI gebruiken, zet 35 procent het in voor marketing of verkoop. Daarna komen administratieve processen en bestuurstaken met 32 procent. Het CBS noemt daarbij als voorbeelden risicobeoordeling, selectie van sollicitanten, vertalen en planning. R&D of innovatie volgt met 25 procent, productie- of serviceprocessen met 18 procent, boekhouding en financieel beheer met 17 procent, ICT-beveiliging met 11 procent en logistiek met 4 procent.
Bij de technieken groeit textmining het meest: van 4 procent van alle bedrijven in 2023 naar 12 procent in 2025. Spraakherkenning verdrievoudigde, van 2 naar 6 procent. Tekst laten genereren doet 8 procent van de bedrijven.
Wat kleine bedrijven anders doen dan grote
De bijbehorende tabel op StatLine (CBS, tabel 86116NED) laat per grootteklasse zien waarvoor AI wordt gebruikt, als percentage van alle bedrijven in die klasse. Het CBS meldt bij die tabel dat de weging vanaf dit jaar is verbeterd en dat de cijfers daardoor licht kunnen afwijken van eerdere jaren. Op een paar plaatsen komt de tabel een procentpunt hoger uit dan het nieuwsbericht, bijvoorbeeld 28 in plaats van 27 procent voor 10 tot 50 werkzame personen. Voor de vergelijking tussen jaren houden we het nieuwsbericht aan, voor de uitsplitsing de tabel.
Bij bedrijven met 10 tot 50 werkzame personen gebruikt 11 procent AI voor marketing of verkoop, en ook 11 procent voor administratieve processen. R&D volgt met 7 procent, boekhouding met 6 procent en ICT-beveiliging met 4 procent.
Bij 250 of meer werkzame personen ligt het zwaartepunt elders. Daar gebruikt 37 procent AI voor administratieve processen, 30 procent voor ICT-beveiliging en 24 procent voor marketing of verkoop. Spraakherkenning zit bij die grote bedrijven op 38 procent, bij 10 tot 50 werkzame personen op 9 procent.
Ook de manier van aanschaffen verschilt. Van de bedrijven met 10 tot 50 werkzame personen gebruikt 15 procent commerciële AI-software zoals die geleverd wordt, en 5 procent gebruikt AI die eigen medewerkers hebben ontwikkeld. Bij 250 of meer is dat 50 en 19 procent. Het kleinere bedrijf koopt dus vooral iets kant-en-klaars.
Drie kwart van alle bedrijven gebruikt geen AI en heeft het ook niet overwogen. Van de bedrijven die het wel overwogen maar er niet aan begonnen, noemt 73 procent gebrek aan ervaring als reden. 49 procent noemt privacy, 42 procent onduidelijkheid over juridische gevolgen zoals aansprakelijkheid voor schade. Slechts 15 procent vindt AI niet nuttig.
Dat laatste getal vinden wij het meest veelzeggende. Wie AI overwoog en afhaakte, deed dat zelden omdat het niets zou opleveren. De drempel zit in hoe je begint en wat er met je gegevens gebeurt.

Drie eerste toepassingen voor een bedrijf van 10 tot 50 mensen
De keuze hieronder is van ons. Hij volgt waar de CBS-cijfers het meeste gebruik laten zien, en waar een fout klein blijft. Dit is geen juridisch advies.
1. Teksten voor marketing en verkoop
Hier begint de grootste groep al: een eerste versie van een nieuwsbrief, een productomschrijving, een begeleidende tekst bij een offerte of een bericht voor LinkedIn. Het scheelt snel tijd, en een fout zie je meestal voordat er iets de deur uitgaat.
Let op twee dingen. Plak geen klantgegevens in een chatdienst waarvan je niet weet waar de tekst terechtkomt. Een naam, een adres of een telefoonnummer is een persoonsgegeven (Ondernemersplein: persoonsgegevens beschermen), en daar gelden regels voor. Het tweede punt: AI verzint soms dingen, zoals een levertijd, een korting of een keurmerk dat je niet hebt. Laat iemand die het product kent elke tekst lezen voor hij verstuurd wordt.
2. Administratief werk dat niet over mensen beslist
Een lang document samenvatten, aantekeningen van een overleg uitwerken, een brief vertalen, een eerste planning maken. Het is het soort administratieve taak dat volgens het CBS 32 procent van de AI-gebruikers al doet.
In dezelfde categorie noemt het CBS ook de selectie van sollicitanten. Daar zouden we bij een eerste stap ver van wegblijven. De Europese AI-verordening rekent AI voor werving en selectie, zoals software die cv's sorteert, tot de toepassingen met een hoog risico (Europese Commissie: regelgevingskader voor AI), met zwaardere eisen dan voor gewone hulpmiddelen. Onze vuistregel: laat AI helpen met teksten en planningen, en laat beslissingen over mensen bij mensen.
3. Vragen stellen aan je eigen documenten
Textmining is de techniek die in de cijfers het meest groeide. In een bedrijf van dertig mensen kan dat er zo uitzien: een collega vraagt wat de garantievoorwaarden van een product zijn, of hoe een klacht afgehandeld wordt, en krijgt antwoord uit de handleidingen, contracten en werkinstructies die er al liggen. Dat raakt ook het grootste struikelblok uit het onderzoek, gebrek aan ervaring. Nieuwe medewerkers vinden zo zelf hun weg in wat het bedrijf al weet.
Let hier op drie dingen. Een antwoord moet de bron noemen, zodat iemand kan nakijken uit welk document het komt. Oude versies van documenten geven oude antwoorden, dus ruim eerst op. En bepaal vooraf wie wat mag zien: een salarisoverzicht hoort niet in dezelfde verzameling als de productcatalogus.
Wat Bee Flow hieraan doet
Bee Flow is een AI-werkplek die je op je eigen server of in een Europese cloud draait. Je kiest zelf welk taalmodel je gebruikt: een cloudmodel, een model dat in de EU wordt gehost, of een model op je eigen hardware. Privacy Shield zoekt in een bericht naar persoonsgegevens zoals namen en IBAN's voordat de tekst naar het model gaat, en houdt het bericht standaard tegen. Een kennisbank beantwoordt vragen uit je eigen documenten met een verwijzing naar het brondocument, en een collega krijgt alleen antwoord uit de kennisbanken die hij mag zien. Hoe dat in elkaar zit, staat op onze pagina over privacy en beveiliging. Wil je weten of het bij jouw bedrijf past, neem dan contact met ons op.